Bazen tek bir ek, dile bakışımız hakkında çok şey söyler. "Hoş bulduk" ile "hoş buldum" arasındaki tercih de bunlardan biridir. İlk bakışta önemsiz gibi görünür ama mesele sadece bir kelime tercihi değildir.
Bir eve girersiniz. Ev sahibi "Hoş geldiniz." der. Siz de neredeyse düşünmeden "Hoş bulduk." diye karşılık verirsiniz. Bu cevabı çocukluğumuzdan beri duyuyor, kullanıyor ve aktarıyoruz. Artık bir dil bilgisi meselesinden çok, görgünün, nezaketin ve geleneğin parçası haline gelmiş bir ifadedir.
Son yıllarda "Hoş buldum" diyenlerin sayısı da arttı. Dil bilgisi bakımından buna yanlış denemez elbette. Fakat dil sadece kurallardan ibaret değildir. Alışkanlıkları, ortak hafızası ve kültürel tarafı da vardır.
"Hoş bulduk" dediğimizde farkında olmadan yalnız kendimizi değil, içinde bulunduğumuz ilişkiyi de konuşmaya katıyoruz. Belki de o ifadede görünmeyen bir "biz" vardır. Misafir, ev sahibinin kurduğu nezaket diline aynı tonda karşılık verir. Bu yüzden "Hoş bulduk", sıradan bir cevap olmaktan çok yerleşmiş bir gelenektir.
"Hoş buldum" ise anlamı değiştirmez ama tonu değiştirir. Daha kişisel, daha bireysel bir söyleyişe dönüşür. Cümle doğru kalır, fakat ortak kullanımın oluşturduğu sıcaklık biraz geride kalır.
"Hoş bulduk" yalnız değildir. "Geçmiş olsun", "Eline sağlık", "Afiyet olsun" gibi nice ifade de bugün sözlük anlamlarından çok, ortak hafızanın ve nezaket geleneğinin taşıdığı değerle yaşamaktadır. Bu kalıpların gücü, dil bilgisinden değil, insanların onları yıllar boyunca aynı duygu ve aynı incelikle söylemeye devam etmesinden gelir.
Mesele, "Hoş buldum" doğru mu yanlış mı sorusu değildir. Mesele, bizi aynı dilin ve aynı kültürün parçası yapan kalıplaşmış ifadeleri koruyup korumayacağımızdır.
Çünkü bir dili yalnızca kelimeler değil, insanların yıllar boyunca birlikte söylemeyi seçtiği ifadeler yaşatır. "Hoş bulduk" da bunlardan biridir.
Adem Yavuz KIREKER
Adem Yavuz KIREKER
Okunma Sayısı: 292
216.73.216.171
Ramazan Velieceoğlu
çok doğru bir eleştiri-öneridir. ben de aynı sayın kıreker gibi düşünüy14KTum. yerleşmiş86KT ata sözü diyebileceğimiz deyimleri86KT kalıpları k14KTumak geçmişle bağımızı güçlü tutar86KT yozlaşmayı86KT dilimize yabancılaşmayı önler.
Erdoğan BALLİ
çok güzel86KT diline sağlık kardeşim…👏🧿👏
Şerif Kutludağ
merhaba adem yavuz bey97KT.. nezaket ifadesi olm bir sözü yazı konusu etmenizden dolayı sizi kutluy14KTum. i̇nsan maddesiyle tek bir kişi gözükürken86KT şahsında temsil ettiği değerlerle çok kişidir. onun için “hoş bulduk97KT..” denilir. bu cevap “hoş geldiniz97KT..” sözündeki çoğulluk ifadesine aynı şekilde çoğullukla cevap verme inceliğidir. saygı86KT sevgi ve selamlarımla… YAZARIN DİĞER YAZILARI
Ramazan Velieceoğlu
English
German
Russian
Arabic